Adet Düzensizliği (Menstrüel Düzensizlik) Nedir? Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi

# Adet Düzensizliği (Menstrüel Düzensizlik) Nedir? Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi

**Adet düzensizliği**, kadınların yaşamlarının bir döneminde mutlaka karşılaştığı en yaygın jinekolojik şikayetlerden biridir. Dünya genelinde üreme çağındaki kadınların yaklaşık %25-30’u adet düzensizliği yaşamaktadır. Adetlerin gecikmesi, çok sık gelmesi, aşırı kanama veya hiç adet görmeme gibi farklı şekillerde ortaya çıkabilen bu durum, bazen geçici ve zararsız olabilirken, bazen de altta yatan önemli bir sağlık sorununa işaret edebilir.

—

## Bu Makalede Öğrenecekleriniz

– Normal adet döngüsünün özellikleri

– Adet düzensizliği türleri ve tanımları

– Dikkat edilmesi gereken belirtiler

– Adet düzensizliğine yol açan nedenler

– Tanı için kullanılan yöntemler

– Güncel tedavi seçenekleri

– Ne zaman doktora başvurmanız gerektiği

– Sık sorulan sorular ve uzman yanıtları

—

## Normal Adet Döngüsü Nasıl Olmalıdır?

Adet düzensizliğini anlamak için öncelikle normal adet döngüsünün özelliklerini bilmek gerekir. Normal bir adet döngüsü şu parametrelerle tanımlanır:

**Döngü Süresi:** İki adet arasındaki süre normalde 21 ile 35 gün arasında değişir. Ortalama döngü süresi 28 gündür, ancak bu süre kadından kadına farklılık gösterebilir.

**Kanama Süresi:** Normal adet kanaması 2 ile 7 gün arasında sürer. Çoğu kadında kanama 3-5 gün devam eder.

**Kanama Miktarı:** Bir adet döneminde toplam kan kaybı normalde 30-80 ml arasındadır. Bu miktar yaklaşık 3-6 adet pedine veya tampona karşılık gelir.

**Düzenlilik:** Sağlıklı bir döngüde adetler öngörülebilir bir düzende gelir. Döngüler arasında 7 güne kadar değişkenlik normal kabul edilir.

Adet döngüsü; hipotalamus, hipofiz bezi, yumurtalıklar ve rahim arasındaki karmaşık hormonal etkileşimle düzenlenir. Bu sistemin herhangi bir noktasındaki aksaklık, adet düzensizliğine yol açabilir.

—

## Adet Düzensizliği Türleri Nelerdir?

Adet düzensizliği tek tip bir durum değildir; farklı şekillerde ortaya çıkabilir. Her tür, farklı nedenlere işaret edebilir ve farklı tedavi yaklaşımları gerektirebilir.

### 1. Oligomenore (Seyrek Adet)

Oligomenore, adet döngülerinin 35 günden uzun aralıklarla gelmesi durumudur. Yılda 9’dan az adet görülmesi de oligomenore olarak değerlendirilir.

**Özellikleri:**

– Adetler 35-90 gün aralıklarla gelir

– Yumurtlama düzensiz veya yetersizdir

– Genellikle hormonal dengesizlikle ilişkilidir

**Yaygın Nedenleri:**

– Polikistik over sendromu (PCOS)

– Tiroid bozuklukları

– Aşırı egzersiz veya düşük vücut ağırlığı

– Stres

– Perimenopoz dönemi

### 2. Amenore (Adet Yokluğu)

Amenore, adet kanamasının hiç olmaması durumudur. İki ana türü vardır:

**Primer Amenore:** 15 yaşına kadar hiç adet görmeme durumudur. Genellikle genetik veya anatomik nedenlerle ilişkilidir.

**Sekonder Amenore:** Daha önce düzenli adet gören bir kadında adetlerin 3 ay veya daha uzun süre kesilmesidir. En yaygın neden gebeliktir, ancak hormonal bozukluklar, aşırı kilo kaybı veya stres de nedenleri arasındadır.

### 3. Menoraji (Aşırı Adet Kanaması)

Menoraji, adet kanamasının normalden çok daha fazla veya uzun sürmesi durumudur.

**Tanı Kriterleri:**

– Kanama 7 günden uzun sürüyorsa

– Saatte bir ped veya tampon değiştirme gerekiyorsa

– Gece uyanarak ped değiştirmek gerekiyorsa

– Pıhtılı kanama oluyorsa (2,5 cm’den büyük pıhtılar)

– Günlük aktiviteleri engelleyecek düzeyde kanamalar oluyorsa

– Anemi (kansızlık) gelişmişse

**Yaygın Nedenleri:**

– Rahim miyomları

– Endometriyal polipler

– Hormonal dengesizlik

– Kanama bozuklukları

– Rahim içi araç (RİA) kullanımı

### 4. Metroraji (Dönemler Arası Kanama)

Metroraji, iki adet dönemi arasında beklenmedik kanama veya lekelenme olmasıdır.

**Dikkat Edilmesi Gerekenler:**

– Düzensiz aralıklarla ortaya çıkar

– Cinsel ilişki sonrası kanama olabilir

– Menopoz sonrası kanama özellikle önemlidir

**Olası Nedenleri:**

– Rahim ağzı (serviks) sorunları

– Endometriyal polipler

– Enfeksiyonlar

– Hormonal doğum kontrol yöntemleri

– Gebelikle ilgili komplikasyonlar

### 5. Polimenore (Sık Adet)

Polimenore, adet döngülerinin 21 günden kısa aralıklarla gelmesi durumudur.

**Özellikleri:**

– Ayda birden fazla adet görülür

– Toplam kanama süresi artar

– Anemi riski yüksektir

**Yaygın Nedenleri:**

– Luteal faz yetersizliği

– Yumurtalık fonksiyon bozukluğu

– Perimenopoz

– Stres ve yaşam tarzı faktörleri

### 6. Dismenore (Ağrılı Adet)

Dismenore, adet döneminde şiddetli kramp ve ağrı yaşanmasıdır. İki türü vardır:

**Primer Dismenore:** Altta yatan bir hastalık olmadan, prostaglandin hormonlarının etkisiyle oluşan ağrıdır. Genellikle ergenlikten itibaren başlar.

**Sekonder Dismenore:** Endometriozis, adenomiyozis veya rahim miyomları gibi hastalıklara bağlı ağrıdır. Genellikle 25 yaş sonrası başlar veya şiddetlenir.

—

## Adet Düzensizliği Belirtileri Nelerdir?

Adet düzensizliği çeşitli belirtilerle kendini gösterir. Bu belirtilerin farkında olmak, erken tanı ve tedavi açısından önemlidir.

### Temel Belirtiler

**Döngü Değişiklikleri:**

– Adetlerin beklenenden erken veya geç gelmesi

– Döngü süresinin aydan aya büyük farklılıklar göstermesi

– Adetlerin 3 aydan uzun süre gelmemesi

– Ayda birden fazla adet görülmesi

**Kanama Değişiklikleri:**

– Normalden çok daha fazla veya az kanama

– 7 günden uzun süren kanamalar

– Dönemler arası lekelenme veya kanama

– Büyük kan pıhtıları

**Ağrı ve Rahatsızlık:**

– Şiddetli adet krampları

– Bel ve sırt ağrısı

– Karın şişkinliği

– Baş ağrısı ve halsizlik

### Eşlik Edebilecek Belirtiler

Adet düzensizliğine sıklıkla eşlik eden diğer belirtiler:

– Akne ve cilt sorunları

– Aşırı tüylenme (hirsutizm)

– Saç dökülmesi

– Kilo değişimleri

– Yorgunluk ve enerji düşüklüğü

– Ruh hali değişimleri

– Uyku bozuklukları

– Cinsel isteksizlik

### Alarm Belirtileri: Ne Zaman Acil Başvurmalısınız?

Aşağıdaki durumlar acil tıbbi değerlendirme gerektirir:

– **Ani ve şiddetli karın ağrısı:** Dış gebelik veya over kisti rüptürü işareti olabilir

– **Aşırı kanama:** Saatte birden fazla ped ıslanması

– **Menopoz sonrası kanama:** Herhangi bir miktarda kanama önemlidir

– **Gebelik olasılığı varken kanama:** Düşük veya dış gebelik belirtisi olabilir

– **Ateş eşliğinde karın ağrısı:** Pelvik enfeksiyon işareti olabilir

– **Baş dönmesi, bayılma hissi:** Aşırı kan kaybı belirtisi

—

## Adet Düzensizliğinin Nedenleri Nelerdir?

Adet düzensizliği birçok farklı nedene bağlı olarak ortaya çıkabilir. Nedenleri anlamak, doğru tedavi yaklaşımının belirlenmesi için kritik öneme sahiptir.

### 1. Hormonal Nedenler

**Polikistik Over Sendromu (PCOS):**

PCOS, adet düzensizliğinin en yaygın hormonal nedenlerinden biridir. Yumurtalıklarda androjen hormon fazlalığı, yumurtlamayı engeller ve adetlerin düzensizleşmesine yol açar.

**Tiroid Bozuklukları:**

Hem hipotiroidi (tiroid yetersizliği) hem de hipertiroidi (tiroid fazlalığı) adet düzensizliğine neden olabilir. Tiroid hormonları, üreme hormonlarıyla yakın etkileşim içindedir.

**Hiperprolaktinemi:**

Prolaktin hormonunun yüksekliği yumurtlamayı baskılar ve adet düzensizliğine veya amenoreye yol açar. Hipofiz adenomları en yaygın nedendir.

**Erken Over Yetmezliği:**

40 yaş öncesi yumurtalık fonksiyonunun azalması, düzensiz adetlere ve erken menopoza neden olabilir.

**Hipotalamik Amenore:**

Hipotalamustan salgılanan GnRH hormonunun azalması, adet döngüsünü durdurabilir. Genellikle aşırı egzersiz, düşük kiloluluk veya şiddetli stresle ilişkilidir.

### 2. Yapısal Nedenler

**Rahim Miyomları (Fibroidler):**

Rahim kasından kaynaklanan iyi huylu tümörlerdir. Özellikle rahim boşluğuna bakan miyomlar ağır ve uzun süren kanamalara neden olabilir.

**Endometriyal Polipler:**

Rahim iç tabakasından gelişen yumuşak doku oluşumlarıdır. Düzensiz kanama ve dönemler arası lekelenmeye yol açabilir.

**Endometriozis:**

Rahim iç tabakası dokusunun rahim dışında büyümesidir. Ağrılı adetler, ağır kanamalar ve dönemler arası ağrıya neden olabilir.

**Adenomiyozis:**

Rahim iç tabakasının rahim kas tabakasına yerleşmesidir. Ağır ve ağrılı adetlere yol açar.

**Rahim İçi Yapışıklıklar (Asherman Sendromu):**

Rahim içi cerrahi müdahaleler sonrası oluşabilir. Adet miktarında azalma veya amenoreye neden olur.

### 3. Yaşam Tarzı Faktörleri

**Stres:**

Kronik stres, hipotalamus-hipofiz-yumurtalık eksenini olumsuz etkiler. Kortizol yüksekliği yumurtlamayı baskılayabilir ve adet düzensizliğine yol açabilir.

**Kilo Değişimleri:**

Hem aşırı kiloluluk hem de düşük kiloluluk hormonal dengeyi bozar. Yağ dokusu östrojen üretiminde rol oynar; aşırı veya yetersiz yağ dokusu hormon dengesizliğine neden olur.

**Aşırı Egzersiz:**

Yoğun fiziksel aktivite, özellikle yetersiz beslenmeyle birleştiğinde, hipotalamik amenoreye yol açabilir. Bu durum özellikle sporcularda görülür.

**Beslenme Bozuklukları:**

Anoreksiya nervoza ve bulimia gibi yeme bozuklukları, ciddi adet düzensizliklerine ve amenoreye neden olur.

**Uyku Düzensizliği:**

Vardiyalı çalışma veya kronik uyku bozukluğu, melatonin ve diğer hormonları etkileyerek adet düzenini bozabilir.

### 4. Yaşa Bağlı Nedenler

**Ergenlik Dönemi:**

İlk adet (menarş) sonrası 2-3 yıl boyunca düzensiz adetler normaldir. Hipotalamus-hipofiz-yumurtalık ekseni henüz olgunlaşmamıştır.

**Perimenopoz:**

Menopozdan önceki geçiş döneminde (genellikle 40’lı yaşlar) yumurtalık fonksiyonu düzensizleşir. Adet döngüleri değişkenleşir, kanamalar azalır veya artar.

**Menopoz:**

12 ay boyunca adet görmeme menopoz olarak tanımlanır. Ortalama menopoz yaşı 51’dir.

### 5. Sistemik Hastalıklar

**Diyabet:**

Kontrolsüz diyabet, hormonal dengeyi bozarak adet düzensizliğine yol açabilir.

**Karaciğer ve Böbrek Hastalıkları:**

Kronik karaciğer veya böbrek hastalıkları, hormon metabolizmasını etkileyerek adet düzenini bozabilir.

**Otoimmün Hastalıklar:**

Lupus, romatoid artrit gibi otoimmün hastalıklar yumurtalık fonksiyonunu etkileyebilir.

**Kanama Bozuklukları:**

Von Willebrand hastalığı gibi pıhtılaşma bozuklukları, ağır adet kanamalarına neden olabilir.

### 6. İlaç ve Tedavi İlişkili Nedenler

**Hormonal Kontraseptifler:**

Doğum kontrol hapları, hormonal spiral veya implantlar başlangıçta düzensiz kanamalara neden olabilir.

**Psikiyatrik İlaçlar:**

Bazı antidepresanlar ve antipsikotik ilaçlar prolaktin seviyesini yükselterek adet düzensizliğine yol açabilir.

**Kemoterapi ve Radyoterapi:**

Kanser tedavileri yumurtalık fonksiyonunu geçici veya kalıcı olarak etkileyebilir.

**Antikoagülan İlaçlar:**

Kan sulandırıcı ilaçlar adet kanamalarının artmasına neden olabilir.

—

## Adet Düzensizliği Tanısı Nasıl Konulur?

Adet düzensizliğinin doğru tanısı, kapsamlı bir değerlendirme gerektirir. Tanı süreci şu basamakları içerir:

### 1. Detaylı Tıbbi Öykü

Doktorunuz şu konularda detaylı sorular soracaktır:

– Son adet tarihi ve döngü düzeni

– Kanama miktarı ve süresi

– Ağrı ve diğer eşlik eden belirtiler

– Cinsel aktivite ve kontraseptif kullanımı

– Gebelik öyküsü

– Aile öyküsü (anne ve kız kardeşlerde benzer sorunlar)

– Kullanılan ilaçlar

– Stres düzeyi ve yaşam tarzı

– Kilo değişimleri

**Adet Takip Önemi:**

Tanı sürecinde en az 3 aydır tutulmuş bir adet takvimi çok değerlidir. Bugün birçok akıllı telefon uygulaması bu takibi kolaylaştırmaktadır.

### 2. Fizik Muayene

**Genel Değerlendirme:**

– Boy, kilo ve vücut kitle indeksi (VKİ)

– Tiroid muayenesi

– Aşırı tüylenme, akne, saç dökülmesi değerlendirmesi

– Ciltte koyu lekelenmeler (akantozis nigrikans)

**Jinekolojik Muayene:**

– Vulva ve vajina değerlendirmesi

– Serviks (rahim ağzı) muayenesi

– Bimanuel muayene ile rahim ve yumurtalıkların değerlendirilmesi

### 3. Laboratuvar Testleri

**Gebelik Testi:**

Üreme çağındaki her kadında adet düzensizliği değerlendirmesinin ilk adımı gebelik testidir.

**Hormon Testleri:**

– **FSH ve LH:** Yumurtalık fonksiyonunu ve hipofiz bezini değerlendirir

– **Östradiol:** Östrojen seviyesini gösterir

– **Progesteron:** Yumurtlamanın gerçekleşip gerçekleşmediğini belirler

– **TSH:** Tiroid fonksiyonunu değerlendirir

– **Prolaktin:** Hipofiz adenomu veya ilaç etkisini araştırır

– **Total ve serbest testosteron:** Androjen fazlalığını değerlendirir

– **DHEA-S:** Adrenal bez kaynaklı androjen fazlalığını araştırır

– **AMH (Anti-Müllerian Hormon):** Over rezervini değerlendirir

**Metabolik Testler:**

– Açlık kan şekeri

– İnsülin düzeyi

– Lipid profili

– Tam kan sayımı (anemi değerlendirmesi)

### 4. Görüntüleme Yöntemleri

**Pelvik Ultrasonografi:**

En sık kullanılan görüntüleme yöntemidir. Transvajinal ultrason ile:

– Rahim boyutu ve yapısı

– Endometrium (rahim iç tabakası) kalınlığı

– Miyom, polip varlığı

– Yumurtalık boyutu ve folikül yapısı

– Kist veya kitle varlığı değerlendirilir

**Sonohisterografi (SİS):**

Rahim boşluğuna serum fizyolojik verilerek yapılan özel ultrason yöntemidir. Endometriyal polip ve submüköz miyomların tanısında değerlidir.

**MR (Manyetik Rezonans):**

Adenomiyozis, derin endometriozis veya komplike miyomların değerlendirmesinde kullanılır.

### 5. İleri Tanı Yöntemleri

**Histeroskopi:**

Rahim boşluğunun ince bir kamera ile doğrudan görüntülenmesidir. Polip, miyom veya yapışıklık tanısı ve tedavisinde kullanılır.

**Endometriyal Biyopsi:**

Rahim iç tabakasından doku örneği alınmasıdır. Özellikle 45 yaş üstü kadınlarda veya risk faktörü varlığında endometriyal patolojileri ekarte etmek için yapılır.

**Laparoskopi:**

Karın içinin kamera ile görüntülenmesidir. Endometriozis tanısı için altın standart yöntemdir.

—

## Adet Düzensizliği Tedavi Yöntemleri

Adet düzensizliği tedavisi, altta yatan nedene, hastanın yaşına, belirtilerinin şiddetine ve çocuk sahibi olma isteğine göre planlanır.

### 1. Yaşam Tarzı Değişiklikleri

Tedavinin ilk basamağı olarak yaşam tarzı düzenlemeleri büyük önem taşır:

**Kilo Yönetimi:**

– Fazla kilolu kadınlarda %5-10 kilo kaybı bile adet düzenini iyileştirebilir

– Düşük kilolu kadınlarda sağlıklı kiloya ulaşmak adetlerin geri dönmesini sağlayabilir

**Stres Yönetimi:**

– Yoga, meditasyon ve nefes egzersizleri

– Düzenli uyku düzeni

– Psikolojik destek

**Egzersiz Dengesi:**

– Haftada 150 dakika orta yoğunlukta aerobik egzersiz

– Aşırı egzersizden kaçınma

– Dengeli ve yeterli beslenme

**Beslenme Düzenlemesi:**

– Düşük glisemik indeksli besinler

– Yeterli protein, vitamin ve mineral alımı

– Kahve ve alkol tüketiminde ölçülülük

### 2. Hormonal Tedaviler

**Kombine Oral Kontraseptifler (Doğum Kontrol Hapları):**

– Adet döngüsünü düzenler

– Kanama miktarını azaltır

– Adet ağrısını hafifletir

– PCOS’ta androjen etkilerini azaltır

– Çocuk istemeyen kadınlarda ilk tercih tedavisidir

**Sadece Progestin İçeren Tedaviler:**

– Progestin hapları

– Hormonal spiral (levonorgestrel salınımlı)

– Depo enjeksiyonlar

Endometriyumu inceltir ve kanamayı azaltır.

**Siklik Progesteron:**

– Yumurtlama sorunu olan kadınlarda adet düzenini sağlar

– Ayın belirli günlerinde kullanılır

– Endometriyal hiperplazi riskini azaltır

**GnRH Agonistleri/Antagonistleri:**

– Miyom veya endometriozise bağlı ağır kanamalarda kullanılır

– Geçici menopoz durumu oluşturarak kanamayı durdurur

– Uzun süreli kullanımı kemik erimesi riski nedeniyle sınırlıdır

**Traneksamik Asit:**

– Pıhtılaşmayı destekleyen, hormonal olmayan bir ilaçtır

– Adet kanamasını %30-50 oranında azaltabilir

– Sadece adet döneminde kullanılır

### 3. Altta Yatan Nedene Yönelik Tedaviler

**PCOS Tedavisi:**

– Yaşam tarzı değişiklikleri

– İnsülin duyarlılaştırıcılar

– Hormonal tedaviler

**Tiroid Bozuklukları:**

– Hipotiroidide tiroid hormonu replasmanı

– Hipertiroidide antitiroid ilaçlar veya radyoaktif iyot tedavisi

**Hiperprolaktinemi:**

– Dopamin agonist ilaçlar (kabergolin, bromokriptin)

– Hipofiz adenomunda gerekirse cerrahi tedavi

### 4. Cerrahi Tedavi Seçenekleri

**Polipektomi:**

Histeroskopi ile endometriyal poliplerin çıkarılmasıdır. Günübirlik, minimal invaziv bir işlemdir.

**Miyomektomi:**

Miyomların cerrahi olarak çıkarılmasıdır. Histeroskopik, laparoskopik veya açık cerrahi ile yapılabilir.

**Endometriyal Ablasyon:**

Rahim iç tabakasının lazer, ısı veya dondurma yöntemleriyle yok edilmesidir. Çocuk istemeyen ve diğer tedavilere yanıt vermeyen kadınlarda uygulanır.

**Rahim Arter Embolizasyonu:**

Miyomlara giden kan akışının kesilmesiyle küçülmelerinin sağlanmasıdır. Cerrahi olmayan bir alternatiftir.

**Histerektomi:**

Rahmin tamamen çıkarılmasıdır. Diğer tedavilerin başarısız olduğu veya ciddi patolojilerin bulunduğu durumlarda son seçenek olarak uygulanır.

### 5. Doğurganlık Tedavileri

Çocuk sahibi olmak isteyen kadınlarda:

**Ovülasyon İndüksiyonu:**

– Yumurtlamayı uyaran ilaçlar kullanılır

– Ultrason ve hormon takibiyle izlenir

**İntrauterin İnseminasyon (IUI):**

– Yumurtlama tedavisiyle birlikte uygulanabilir

**Tüp Bebek (IVF):**

– Diğer tedavilere yanıt alınamadığında düşünülür

—

## Ne Zaman Doktora Başvurmalısınız?

Aşağıdaki durumlardan herhangi birini yaşıyorsanız bir kadın hastalıkları uzmanına başvurmanız önerilir:

### Mutlaka Değerlendirme Gerektiren Durumlar

– Adetleriniz 3 aydan uzun süredir gelmiyorsa

– Döngü süreniz sürekli olarak 21 günden kısa veya 35 günden uzunsa

– Adet kanamanız 7 günden fazla sürüyorsa

– Saatte birden fazla ped değiştirmenizi gerektiren ağır kanama yaşıyorsanız

– Dönemler arası kanama veya cinsel ilişki sonrası kanama oluyorsa

– Adet dönemleri dışında şiddetli pelvik ağrı yaşıyorsanız

– Adetleriniz günlük yaşamınızı ciddi şekilde etkiliyorsa

– 15 yaşını geçtiğiniz halde hiç adet görmediyseniz (primer amenore)

– Menopoz sonrası herhangi bir vajinal kanama yaşıyorsanız

– Bir yıldan uzun süredir hamile kalmaya çalışıyor ancak başarılı olamıyorsanız

### Acil Başvuru Gerektiren Durumlar

– Ani başlayan şiddetli karın ağrısı

– Bayılma veya bayılma hissi

– Çok ağır kanama ile birlikte baş dönmesi

– Gebelik olasılığı varken kanama

– 38.5°C üzeri ateş ile birlikte karın ağrısı

—

## Sık Sorulan Sorular

### Düzensiz adet normalden ne kadar farklı olmalı ki sorun sayılsın?

Döngüler arasında 7-9 güne kadar değişkenlik normal kabul edilir. Ancak döngünüz sürekli olarak 21 günden kısa veya 35 günden uzunsa, kanamalar 7 günden fazla sürüyorsa veya adet miktarı günlük yaşamınızı etkileyecek kadar fazlaysa, bu bir adet düzensizliği olarak değerlendirilir ve doktor kontrolü gerektirir.

### Stres gerçekten adet düzensizliğine neden olabilir mi?

Evet, stres adet düzensizliğinin önemli nedenlerinden biridir. Kronik stres, hipotalamus-hipofiz-yumurtalık eksenini baskılayarak yumurtlamayı engelleyebilir. Kortizol hormonu yüksekliği, üreme hormonlarının dengesini bozar. Bu nedenle stres yönetimi, adet düzeni için önemlidir.

### Doğum kontrol hapı kullanmak adet düzensizliğini tedavi eder mi?

Doğum kontrol hapları, adet döngüsünü düzenler ve kanamayı kontrol altına alır. Ancak bu bir “tedavi” değil, belirtilerin yönetimidir. Hap kullanımı bırakıldığında, altta yatan neden tedavi edilmediyse düzensizlik tekrar başlayabilir. Bu nedenle doğum kontrol hapı kullanırken bile altta yatan nedenin araştırılması önemlidir.

### Düzensiz adet hamile kalmayı zorlaştırır mı?

Evet, düzensiz adetler genellikle düzensiz veya hiç yumurtlama olmamasıyla ilişkilidir. Yumurtlama gerçekleşmezse gebelik mümkün değildir. Ancak uygun tedaviyle birçok kadın düzenli yumurtlama sağlayarak hamile kalabilir. Bir yıldan uzun süredir hamile kalamıyorsanız, mutlaka değerlendirme yaptırmanız önerilir.

### Adet düzensizliği ile PCOS arasındaki ilişki nedir?

PCOS, adet düzensizliğinin en yaygın hormonal nedenlerinden biridir. PCOS’lu kadınların büyük çoğunluğu oligomenore (seyrek adet) veya amenore (adet yokluğu) yaşar. Bunun nedeni, hormonal dengesizlik sonucu yumurtlamanın düzenli gerçekleşmemesidir. PCOS’ta adet düzensizliğine genellikle akne, kilo artışı ve aşırı tüylenme gibi belirtiler eşlik eder.

### Aşırı egzersiz adet düzensizliğine neden olur mu?

Evet, aşırı yoğun egzersiz özellikle yetersiz kalori alımıyla birleştiğinde hipotalamik amenoreye (adet kesilmesi) yol açabilir. Bu durum özellikle maraton koşucuları, jimnastikçiler ve balerinlerde görülür. Vücut yeterli enerji alamadığında, üreme fonksiyonlarını önceliksiz görür ve hormon üretimini azaltır.

### Adet takip uygulamaları güvenilir mi?

Adet takip uygulamaları, döngünüzü kayıt altına almak için faydalı araçlardır. Ancak bu uygulamaların tahminleri yalnızca geçmiş verilerinize dayanır ve düzensiz döngülerde doğru olmayabilir. Gebelikten korunmak veya hamile kalmak için yalnızca uygulama tahminlerine güvenmek önerilmez. Doktor kontrolünde daha güvenilir yöntemler kullanılmalıdır.

### Adet düzensizliği tedavi edilmezse ne olur?

Tedavi edilmeyen adet düzensizliği çeşitli sorunlara yol açabilir:

– Kısırlık riski artar

– Kronik anovülasyon, endometriyal hiperplazi ve uzun vadede endometrium kanseri riskini artırabilir

– Ağır kanamalarda demir eksikliği anemisi gelişebilir

– Yaşam kalitesi olumsuz etkilenir

– Altta yatan hastalık (tiroid, PCOS, miyom vb.) ilerleyebilir

Bu nedenle adet düzensizliği, önemsenmesi ve değerlendirilmesi gereken bir durumdur.

—

## Sonuç

Adet düzensizliği, birçok kadının yaşamında karşılaştığı yaygın bir sorundur. Geçici ve zararsız nedenlerden kaynaklanabileceği gibi, tedavi gerektiren önemli sağlık sorunlarının da habercisi olabilir. Önemli olan, bedeninizi tanımak, değişiklikleri fark etmek ve gerektiğinde profesyonel yardım almaktır.

Erken tanı ve uygun tedaviyle adet düzensizliği başarıyla yönetilebilir. Düzenli jinekolojik kontroller, sağlıklı bir yaşam tarzı ve bedeninizin verdiği sinyallere dikkat etmek, kadın sağlığınızı korumanın temel adımlarıdır.

Adet düzensizliği yaşıyorsanız, zaman kaybetmeden bir kadın hastalıkları ve doğum uzmanına başvurarak değerlendirme yaptırmanız önerilir.

—

**Önemli Uyarı:** Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Herhangi bir sağlık sorununuz varsa mutlaka bir sağlık profesyoneline danışınız. Tedavi kararları, hastanın bireysel durumuna göre uzman hekim tarafından verilmelidir.

*Son güncelleme: Ocak 2026 | GynLobby Kadın Sağlığı Platformu*