Vulva Kanseri: Belirtileri, Tanısı ve Tedavisi

Vulva kanseri, kadın dış genital organlarından (vulva) kaynaklanan nadir bir kanser türüdür. Tüm jinekolojik kanserlerin yaklaşık %4-5’ini oluşturur. İki farklı yolakla gelişir: HPV ile ilişkili (genç kadınlarda) ve HPV’den bağımsız (yaşlı kadınlarda, kronik deri hastalıklarıyla ilişkili). Erken evrede tedavi başarısı yüksektir ve cerrahi birincil tedavi yöntemidir.

Bu Makalede Öğrenecekleriniz

Vulva kanseri nedir ve türleri
Risk faktörleri ve HPV ilişkisi
Belirtiler ve erken tanı
Tanı yöntemleri ve evreleme
Cerrahi tedavi seçenekleri
Radyoterapi ve kemoterapi
Prognoz ve takip
Sık sorulan sorular ve uzman yanıtları

Vulva Kanseri Nedir?

Vulva, kadın dış genital organlarını kapsayan bölgedir ve labia majora, labia minora, klitoris, vestibül ve perineumdan oluşur. Vulva kanseri bu yapılardan kaynaklanan malign tümördür.

Epidemiyoloji

Jinekolojik kanserlerin %4-5’i
Ortalama tanı yaşı: 65-70
İnsidans artıyor (özellikle genç kadınlarda HPV ilişkili)
Türkiye’de yılda yaklaşık 500-600 yeni vaka

Vulva Kanseri Türleri

Tür	Sıklık	Özellik
Skuamöz hücreli karsinom	%90	En sık
Melanom	%5	İkinci sıklıkta
Bazal hücreli karsinom	%2	Yavaş seyir
Bartolin bezi kanseri	%1-2	Nadir
Paget hastalığı	%1	İntraepitelyal
Sarkom	<%1	Çok nadir

Skuamöz Hücreli Karsinom Alt Tipleri

1. HPV İlişkili (Warty/Basaloid) – %40:

Genç kadınlarda
HPV 16, 18 ile ilişkili
VIN (vulvar intraepitelyal neoplazi) zemininde
Daha iyi prognoz

2. HPV Bağımsız (Keratinize) – %60:

Yaşlı kadınlarda
Liken sklerozus zemininde
Diferansiye VIN
Daha kötü prognoz

Risk Faktörleri

HPV İlişkili Vulva Kanseri

Risk Faktörü	Açıklama
HPV enfeksiyonu	HPV 16, 18
VIN (vulvar intraepitelyal neoplazi)	Kanser öncüsü
Genital siğil öyküsü	HPV maruziyeti
Serviks displazisi/kanseri öyküsü	Aynı HPV
İmmün yetmezlik	HIV, transplantasyon
Sigara	Risk artışı
Çok sayıda cinsel partner	HPV maruziyeti

HPV Bağımsız Vulva Kanseri

Risk Faktörü	Açıklama
Liken sklerozus	Kronik inflamatuar hastalık
İleri yaş	>70 yaş
Kronik vulvar dermatozlar	Uzun süreli irritasyon
Diferansiye VIN (dVIN)	Kanser öncüsü

Liken Sklerozus ve Kanser

Kronik, kaşıntılı vulvar deri hastalığı
%3-5 oranında kansere ilerleme riski
Düzenli takip önemli
Tedavi ile risk azalır

Vulva Kanseri Belirtileri

Erken Belirtiler

Kaşıntı (En Sık):

Uzun süreli, inatçı kaşıntı
Tedaviye dirençli
Özellikle gece artan

Görünür Değişiklikler:

Vulvada yumru veya kitle
Renk değişikliği (beyaz, kırmızı, koyu)
Ülser veya yara
Kalınlaşmış deri
Siğil benzeri lezyon

Diğer Belirtiler:

Yanma hissi
Ağrı veya hassasiyet
Kanama (özellikle ülsere lezyonlarda)
Kötü kokulu akıntı (ileri evrede)

İleri Evre Belirtiler

Kasık şişliği (lenf nodu metastazı)
İdrar yaparken ağrı
Dışkılama sırasında ağrı
Bacak ödemi (lenf nodu obstrüksiyonu)

⚠️ Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

2 haftadan uzun süren vulvar kaşıntı
Vulvada yumru, kitle veya ülser
Renk değişikliği
Tedaviye yanıt vermeyen vulvar şikayetler
Kasık bölgesinde şişlik

Prekanseröz Lezyonlar (VIN)

VIN Nedir?

Vulvar İntraepitelyal Neoplazi (VIN), vulvada kanser öncesi hücre değişiklikleridir.

VIN Sınıflaması (2015)

1. HSIL (Yüksek Dereceli Skuamöz İntraepitelyal Lezyon) / Usual Type VIN:

HPV ilişkili
Genç kadınlarda
Tedavi edilmezse %5-10 kanser riski

2. Diferansiye VIN (dVIN):

HPV bağımsız
Yaşlı kadınlarda
Liken sklerozus zemininde
Daha yüksek kanser riski (%30+)

VIN Tedavisi

Cerrahi eksizyon
Lazer ablasyon
İmikimod (seçilmiş vakalarda)
Düzenli takip

Tanı Yöntemleri

1. Fizik Muayene

Vulvanın dikkatli inspeksiyonu
Tüm vulvar bölgelerin değerlendirilmesi
Lezyon özelliklerinin belirlenmesi
Kasık lenf nodlarının palpasyonu

2. Vulvoskopi

Büyüteçli muayene
Asetik asit uygulaması
Şüpheli alanların belirlenmesi

3. Biyopsi

Punch Biyopsi:

Lokal anestezi ile
Şüpheli alanlardan örnek
Kesin tanı yöntemi

Eksiyonel Biyopsi:

Küçük lezyonların tamamının çıkarılması
Hem tanı hem tedavi

4. Görüntüleme (Evreleme İçin)

Kasık Ultrasonu:

Lenf nodu değerlendirmesi
İnce iğne aspirasyonu (FNAB)

MR:

Lokal yayılımın değerlendirilmesi
Lenf nodu değerlendirmesi

BT:

Uzak metastaz taraması

PET-BT:

İleri evrede
Metastaz araştırması

Evreleme (FIGO 2021)

Evre I – Vulvaya Sınırlı

Alt Evre	Tanım
IA	Lezyon ≤2 cm, stromal invazyon ≤1 mm
IB	Lezyon >2 cm veya stromal invazyon >1 mm

Evre II – Komşu Yapılara Yayılım

Alt üretra, alt vajina veya anüs tutulumu
Lenf nodu negatif

Evre III – Lenf Nodu Pozitif

Alt Evre	Tanım
IIIA	1 lenf nodu metastazı (≥5 mm) veya 1-2 lenf nodu (<5 mm)
IIIB	≥2 lenf nodu metastazı (≥5 mm) veya ≥3 lenf nodu (<5 mm)
IIIC	Ekstrakapsüler yayılım

Evre IV – İleri Yayılım

Alt Evre	Tanım
IVA	Üst üretra, mesane, rektum mukozası, pelvik kemik veya fikse lenf nodu
IVB	Uzak metastaz (pelvik lenf nodları dahil)

Tedavi Seçenekleri

Tedavi Prensipleri

Cerrahi birincil tedavidir
Lenf nodu değerlendirmesi kritik
Adjuvan tedavi risk faktörlerine göre
Multidisipliner yaklaşım

1. Cerrahi Tedavi

Geniş Lokal Eksizyon:

Küçük, erken evre tümörler
1-2 cm güvenli cerrahi sınır
Organları koruyucu

Radikal Lokal Eksizyon:

Daha büyük tümörler
Derin doku rezeksiyonu
En az 1 cm sınır

Radikal Vulvektomi:

Tüm vulvanın çıkarılması
İleri evrede veya multifokal hastalıkta
Günümüzde daha az kullanılır

Modifiye Radikal Vulvektomi:

Vulvanın tümörü içeren kısmının geniş çıkarılması
Kozmetik ve fonksiyonel sonuçlar daha iyi

Lenf Nodu Cerrahisi

Sentinel Lenf Nodu Biyopsisi (SLNB):

Erken evrede (tümör <4 cm, unifokal)
İlk drene eden lenf nodunun bulunması
Negatifse tam lenfadenektomi gerekmez
Morbiditeyi azaltır

İnguinofemoral Lenfadenektomi:

Kasık lenf nodlarının çıkarılması
SLNB pozitifse
Klinik şüpheli lenf nodu varsa
Büyük veya multifokal tümörlerde

Rekonstrüksiyon

Büyük defektlerde
Flep cerrahisi
Greft uygulaması
Plastik cerrahi işbirliği

2. Radyoterapi

Neoadjuvan Radyoterapi:

İleri lokal hastalıkta
Tümörü küçültmek için
Cerrahi öncesi

Adjuvan Radyoterapi:

Pozitif veya yakın cerrahi sınır
Lenf nodu pozitifliği
Lenfovasküler invazyon
Perinöral invazyon

Primer Radyoterapi:

Cerrahi yapılamayan hastalar
Yaygın hastalık

Radyoterapi Alanları:

Vulva (primer tümör)
Kasık (inguinal) lenf nodları
Pelvik lenf nodları (gerekirse)

3. Kemoterapi

Eşzamanlı Kemoradyoterapi:

İleri evrede
Sisplatin bazlı
Radyoterapinin etkisini artırır

Sistemik Kemoterapi:

Metastatik hastalıkta
Nükste
Palyatif tedavi

Kullanılan Ajanlar:

Sisplatin
Sisplatin + 5-FU
Paklitaksel
Karboplatin

4. Hedefe Yönelik Tedavi ve İmmünoterapi

Pembrolizumab (PD-L1 pozitif veya MSI-H)
EGFR inhibitörleri (araştırma)
Klinik çalışmalar

Evreye Göre Tedavi

Evre IA

Geniş lokal eksizyon
SLNB veya lenfadenektomi gerekmez
Çok iyi prognoz

Evre IB

Radikal lokal eksizyon
SLNB veya inguinofemoral lenfadenektomi
Adjuvan tedavi risk faktörlerine göre

Evre II

Radikal eksizyon
Bilateral inguinofemoral lenfadenektomi
Adjuvan radyoterapi (genellikle)
Neoadjuvan kemoradyoterapi düşünülebilir

Evre III

Cerrahi (mümkünse)
Adjuvan kemoradyoterapi
Veya primer kemoradyoterapi + cerrahi

Evre IVA

Neoadjuvan kemoradyoterapi
Sonra cerrahi (mümkünse)
Veya primer kemoradyoterapi
Pelvik ekzenterasyon (seçilmiş vakalarda)

Evre IVB

Sistemik kemoterapi
İmmünoterapi
Palyatif radyoterapi
Destek tedavisi

Komplikasyonlar ve Yaşam Kalitesi

Cerrahi Komplikasyonlar

Erken Dönem:

Yara yeri enfeksiyonu
Yara ayrılması
Kanama

Geç Dönem:

Lenfödem (bacak şişliği)
Lenfokist
Cinsel fonksiyon bozukluğu
Üriner problemler
Kronik ağrı

Lenfödem Önleme ve Tedavi

Sentinel lenf nodu tekniği (morbidite azalır)
Kompresyon çorapları
Lenf drenaj masajı
Cilt bakımı
Egzersiz

Cinsel Sağlık

Cerrahi sonrası cinsel fonksiyon etkilenebilir
Radyoterapi sonrası vajinal değişiklikler
Psikolojik destek önemli
Vajinal dilatatörler
Topikal östrojen

Prognoz

5 Yıllık Sağkalım

Evre	5 Yıllık Sağkalım
Evre I	%85-95
Evre II	%70-80
Evre III	%40-60
Evre IV	%15-25

Prognostik Faktörler

Olumlu:

Erken evre
Küçük tümör boyutu
Lenf nodu negatif
Negatif cerrahi sınır
HPV ilişkili tip

Olumsuz:

İleri evre
Büyük tümör (>4 cm)
Lenf nodu pozitif
Pozitif cerrahi sınır
Ekstrakapsüler yayılım
Lenfovasküler invazyon

Takip

Takip Programı

Süre	Sıklık
İlk 2 yıl	3 ayda bir
3-5. yıl	6 ayda bir
5. yıldan sonra	Yılda bir

Takipte Yapılanlar

Semptom sorgulaması
Vulva ve kasık muayenesi
Pelvik muayene
Görüntüleme (şüphe varsa)

Nüks

Lokal nüks en sık
Erken tespit edilirse tedavi şansı yüksek
Düzenli takip kritik

Önleme

HPV Aşısı

HPV ilişkili vulva kanserini önler
Gardasil 9 ile koruma
9-26 yaş arası önerilir

HPV aşısı hakkında detaylı bilgi

Liken Sklerozus Yönetimi

Düzenli takip
Topikal kortikosteroid tedavisi
Şüpheli lezyonların biyopsisi
Kanser riskini azaltır

Genel Önlemler

Sigara bırakma
Vulvar hijyen
Şüpheli lezyonların erken değerlendirilmesi
Düzenli jinekolojik muayene

Sık Sorulan Sorular

Vulva kanseri belirtileri nelerdir?

En sık belirti uzun süreli, inatçı vulvar kaşıntıdır. Vulvada yumru, kitle, ülser, renk değişikliği (beyaz, kırmızı), kalınlaşma veya siğil benzeri lezyonlar görülebilir. Yanma, ağrı ve kanama da olabilir. Bu belirtiler 2 haftadan uzun sürerse doktora başvurulmalıdır.

Vulva kanseri HPV ile ilişkili mi?

Vulva kanserlerinin yaklaşık %40’ı HPV ile ilişkilidir, özellikle genç kadınlarda. Geri kalan %60’ı HPV’den bağımsızdır ve yaşlı kadınlarda liken sklerozus gibi kronik deri hastalıkları zemininde gelişir. HPV aşısı, HPV ilişkili vulva kanserini önleyebilir.

Vulva kanseri tedavi edilebilir mi?

Erken evrede yakalandığında %85-95 oranında tedavi edilebilir. Cerrahi birincil tedavidir. Sentinel lenf nodu tekniği ile daha az invaziv cerrahi mümkündür. İleri evrelerde radyoterapi ve kemoterapi ile kontrol sağlanabilir.

Vulva kanseri ameliyatı sonrası cinsel yaşam nasıl etkilenir?

Cerrahi genişliğine göre cinsel fonksiyon etkilenebilir. Modern cerrahi teknikleri ile organlar mümkün olduğunca korunur. Radyoterapi vajinal değişikliklere neden olabilir. Psikolojik destek, vajinal dilatatörler ve topikal östrojen yardımcı olabilir.

Liken sklerozus vulva kanserine dönüşür mü?

Liken sklerozusun %3-5’i vulva kanserine ilerleyebilir. Düzenli takip ve tedavi ile bu risk azaltılabilir. Topikal kortikosteroidler ile tedavi ve şüpheli lezyonların erken biyopsisi önemlidir. Tedavi altındaki hastalarda kanser riski daha düşüktür.

Vulva kanserinde sentinel lenf nodu biyopsisi nedir?

Sentinel lenf nodu, tümörün ilk drene olduğu lenf nodudur. Bu teknikle sadece bir veya birkaç lenf nodu çıkarılır ve incelenir. Negatifse tam lenfadenektomi gerekmez. Bu sayede lenfödem gibi komplikasyonlar azalır. Erken evre, küçük tümörlerde uygulanır.

Vulva kanserinde lenfödem nasıl önlenir?

Sentinel lenf nodu tekniği lenfödem riskini azaltır. Ameliyat sonrası kompresyon çorapları, cilt bakımı, lenf drenaj masajı ve düzenli egzersiz önerilir. Enfeksiyondan kaçınmak önemlidir. Lenfödem gelişirse fizyoterapi yardımcı olur.

Vulva kanseri genetik mi?

Vulva kanseri genellikle kalıtsal değildir. HPV enfeksiyonu veya kronik deri hastalıkları (liken sklerozus) ana nedenlerdir. Ancak nadir durumlarda ailevi kanser sendromları (Lynch sendromu) risk artışına neden olabilir.

Sonuç

Vulva kanseri nadir görülmesine rağmen, erken tanı ile yüksek oranda tedavi edilebilir. Uzun süreli vulvar kaşıntı, yumru, ülser veya renk değişikliği gibi belirtiler ciddiye alınmalı ve değerlendirilmelidir.

Cerrahi birincil tedavidir ve sentinel lenf nodu tekniği ile daha az invaziv yaklaşımlar mümkündür. HPV aşısı HPV ilişkili vulva kanserini önleyebilir. Liken sklerozus gibi kronik hastalıklar düzenli takip edilmelidir.

Vulvar şikayetlerinizi ihmal etmeyin, erken tanı hayat kurtarır.

Önemli Uyarı: Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Herhangi bir sağlık sorununuz varsa mutlaka bir sağlık profesyoneline danışınız.

Son güncelleme: Ocak 2026 | GynLobby Kadın Sağlığı Platformu